Sharon Muiruri (Bournemouth Theatre in Education Team)

Wykład: „Wykorzystanie dramy stosowanej w pracy z osobami uzależnionymi“

To było jakby uwięzienie a granie oznaczało wolność (Tim, członek Vita Nova)

Mój wykład przedstawi początki mojej pracy z osobami uzależnionymi będącymi w terapii. W rezultacie okazało się bowiem, że był to najważniejszy projekt jaki kiedykolwiek zainicjowałam. Jeśli chodzi o dokładniejsze nazwanie mojej działalności to była ona bliższa teatrowi w społeczności lokalnej (community theatre) niż Teatrowi w Edukacji (Theatre in Education). Nasza praca była też porównywana do form teatru dla rozwoju (theatre for development).

To zdarzyło się osiem lat temu. Chciałam stworzyć sztukę adresowaną do młodych ludzi, na temat zagrożeń związanych z używaniem narkotyków, która miałaby przyczynić się do podejmowania bardziej świadomych wyborów w tej kwestii. Zdecydowałam, że chcę pracować z osobami, które doświadczyły uzależnienia od środków odurzających. Miałam poczucie, że młodzi ludzie chętniej i uważniej wysłuchają tych, którzy w rzeczywistości mają takie doświadczenie za sobą.

W czasie gdy tworzyłam sztukę z udziałem siedmiu osób zmagających się ze swoim uzależnieniem, zdałam sobie sprawę jak głębokie skutki wywiera na członkach grupy proces uczestniczenia w dramie. Praca dramą wspierała i wzmacniała ich terapię, dając im możliwość spojrzenia na własne doświadczenia z różnych perspektyw. Umiejętności teatralne dawały grupie pewność siebie i pozwalały swobodnie się wypowiadać. Drama/ teatr umożliwiły zaistnienie dialogu pomiędzy nimi a szerszą społecznością.

Pierwsza sztuka zatytułowana „Scratchin“ the Surface“ wywarła ogromny wpływ na grupę, a także na odbiorców. To był początek „magicznej podróży“, podczas której krótkoterminowy projekt zamienił się w aktywną, niezależną grupę teatralną. Grupa wybrała sobie nazwę Vita Nowa, co znaczy — nowe życie.

Cały projekt otworzył przede mną wiele obszarów, istotnych ze względu na bycie praktykiem dramy. Czym tak naprawdę jest wykluczenie? Jaka była moja rola jako osoby prowadzącej? Jakie są nadzieje praktyka dramy w pracy z tzw. grupami wykluczonymi?

Warsztat: „Praca dramą z grupami wykluczonymi“

Podczas mojego warsztatu chcę badać wszelkie działania rozpoczynające i wprowadzające do pracy z tzw. Grupami wykluczonymi. Jak zacząć? Jak zaangażować grupę? Jak możemy rozbudzić ich wyobraźnię? Jak poruszać trudne i bolesne tematy zapewniając bezpieczeństwo grupie i sobie samemu?

Wykorzystam i przeanalizuję dwa fragmenty materiału, którego używałam w pracy z Vita Nova (grupa teatralna stworzona przez osoby uzależnione będące w terapii) a potem także w pracy z młodzieżą z problemami w sferze zachowań i emocji.

Oba przykłady materiału zawierają element stymulatorów dokumentalnych. Pierwszy materiał stworzony był w oparciu o fotografię uchodźców kurdyjskich, drugi — w oparciu o artykuły prasowe traktujące o tej samej historii dotyczącej używania narkotyków, ale ukazujące ją z różnych perspektyw.

Na obu tych przykładach przedstawię jak można rozwijać i pogłębiać pracę dramą. Podkreślę wagę uważnego dopracowania szczegółów materiału i postaram się pokazać jak drama może przekształcić się w długoterminowy projekt, a nawet przedstawienie. Pragnę też zwrócić uwagę jak ważne jest zaproponowanie grupie materiału, który w trakcie sesji umożliwi poszczególnym osobom zaktywizować ich ważne aspekty, oferując jednocześnie bezpieczeństwo pozostawania w fikcji. W moim warsztacie praktyka będzie przenikać się z teorią.